Φάρμακο για την επιληψία σταματά τη νόσο Αλτσχάιμερ πριν ξεκινήσει

Τι συμβαίνει στη νόσο Αλτσχάιμερ;

Για δεκαετίες, οι ερευνητές γνωρίζουν ότι η νόσος Αλτσχάιμερ χαρακτηρίζεται από τη συσσώρευση τοξικών πρωτεϊνών στον εγκέφαλο. Μία από τις πιο επικίνδυνες είναι η αμυλοειδής βήτα 42 (amyloid-beta 42), η οποία σχηματίζει τις γνωστές «πλάκες».

Μέχρι σήμερα, πολλά φάρμακα προσπαθούν να αφαιρέσουν τις πλάκες αφού έχουν ήδη δημιουργηθεί. Όμως η νέα μελέτη ακολουθεί διαφορετική προσέγγιση:
– Προσπαθεί να εμποδίσει τη δημιουργία της τοξικής πρωτεΐνης από την αρχή.

Πώς δρα το φάρμακο;

Στο κέντρο της έρευνας βρίσκεται μια πρωτεΐνη που λέγεται APP (Amyloid Precursor Protein). Αυτή είναι απαραίτητη για τη φυσιολογική λειτουργία του εγκεφάλου. Όταν όμως «επεξεργάζεται» με λάθος τρόπο μέσα στο κύτταρο, παράγεται η επικίνδυνη αμυλοειδής βήτα 42.

Οι επιστήμονες ανακάλυψαν ότι:

• Η τοξική πρωτεΐνη δημιουργείται μέσα σε μικρά «σακουλάκια» των νευρικών κυττάρων, που λέγονται συναπτικά κυστίδια.

• Η λεβετιρακετάμη επηρεάζει μια πρωτεΐνη που ονομάζεται SV2A.

• Έτσι καθυστερεί μια διαδικασία ανακύκλωσης μέσα στο κύτταρο.

• Αυτό έχει ως αποτέλεσμα η APP να μένει περισσότερο στην επιφάνεια του κυττάρου και να μην μπαίνει στη διαδρομή που οδηγεί στη δημιουργία της τοξικής πρωτεΐνης.

Με απλά λόγια:
Το φάρμακο «εκτρέπει» την πρωτεΐνη από τον επικίνδυνο δρόμο.

Πότε θα έπρεπε να λαμβάνεται;

Σύμφωνα με τον επικεφαλής της μελέτης, Jeffrey Savas, το φάρμακο θα έπρεπε να χορηγείται πολύ νωρίς — ίσως και 20 χρόνια πριν εμφανιστούν τα πρώτα σημάδια.

Δεν μπορεί να βοηθήσει όταν η άνοια έχει ήδη εμφανιστεί, γιατί τότε:

• Υπάρχει ήδη μεγάλη απώλεια νευρικών κυττάρων

• Οι βλάβες είναι σε μεγάλο βαθμό μη αναστρέψιμες

Τι έδειξαν τα δεδομένα από ασθενείς;

Οι ερευνητές ανέλυσαν ιατρικά αρχεία από το Εθνικό Κέντρο Συντονισμού για τη Νόσο Αλτσχάιμερ στις ΗΠΑ.

Βρήκαν ότι ασθενείς με Αλτσχάιμερ που λάμβαναν λεβετιρακετάμη είχαν καθυστέρηση μερικών ετών μεταξύ διάγνωσης και θανάτου σε σύγκριση με όσους έπαιρναν άλλα αντιεπιληπτικά ή καθόλου. Η βελτίωση ήταν μικρή, αλλά ενθαρρυντική.

Τι ισχύει για τα άτομα με σύνδρομο Down;

Η μελέτη εξέτασε επίσης εγκεφαλικό ιστό από άτομα με Down syndrome.

Πάνω από το 95% των ατόμων με σύνδρομο Down εμφανίζουν πρώιμη μορφή Αλτσχάιμερ μέχρι την ηλικία των 40 ετών. Αυτό συμβαίνει επειδή το γονίδιο APP βρίσκεται στο χρωμόσωμα που στα άτομα αυτά υπάρχει σε τρία αντίγραφα.

Οι επιστήμονες παρατήρησαν ότι οι πρώτες αλλαγές στον εγκέφαλο ξεκινούν πολύ πριν χαθούν οι συνάψεις και εμφανιστεί άνοια. Θεωρητικά, η χορήγηση του φαρμάκου από την εφηβεία θα μπορούσε να έχει προληπτικό όφελος σε αυτή την ομάδα.

Είναι έτοιμη η θεραπεία;

Η λεβετιρακετάμη είναι ήδη εγκεκριμένη από τον FDA και χρησιμοποιείται για την επιληψία εδώ και δεκαετίες. Ωστόσο:

• Δεν είναι «τέλεια» λύση

• Αποβάλλεται γρήγορα από τον οργανισμό

• Χρειάζονται βελτιωμένες εκδοχές του φαρμάκου

Οι ερευνητές εργάζονται ήδη σε νέα, πιο στοχευμένα μόρια.

Προσοχή! Επιτρέπεται η αναδημοσίευση των πληροφοριών του παραπάνω άρθρου ή μέρους αυτών μόνο αν αναφέρεται ως πηγή το https://paidis.com/ και υπάρχει ενεργός σύνδεσμος.