Η σκόνη των ερήμων παγώνει τα σύννεφα στο Βόρειο Ημισφαίριο

Μια νέα διεθνής επιστημονική μελέτη, βασισμένη σε 35 χρόνια δορυφορικών παρατηρήσεων, αποκαλύπτει ότι η σκόνη που μεταφέρεται από μεγάλες ερήμους της Γης προκαλεί το πάγωμα των νεφών στο Βόρειο Ημισφαίριο. Το φαινόμενο αυτό επηρεάζει το πόσο ηλιακό φως αντανακλούν τα σύννεφα πίσω στο διάστημα, αλλά και το πώς δημιουργούνται η βροχή και το χιόνι, γεγονός που το καθιστά σημαντικό για την ακρίβεια των κλιματικών προβλέψεων.

Η έρευνα πραγματοποιήθηκε από διεθνή ομάδα επιστημόνων με επικεφαλής το ETH Zurich και δημοσιεύθηκε στο περιοδικό Science.

Πώς η σκόνη προκαλεί το πάγωμα των νεφών

Τα σωματίδια της σκόνης λειτουργούν ως πυρήνες παγοποίησης. Όταν βρίσκονται μέσα στα σύννεφα, μπορούν να βοηθήσουν τις σταγόνες νερού να παγώσουν, ιδιαίτερα σε θερμοκρασίες λίγο κάτω από το μηδέν. Το φαινόμενο είναι πιο έντονο στις βόρειες περιοχές του πλανήτη, όπου τα σύννεφα συχνά σχηματίζονται σε θερμοκρασίες μεταξύ 0 °C και −39 °C.

Οι επιστήμονες επικεντρώθηκαν στα λεγόμενα «μικτής φάσης» σύννεφα, τα οποία περιέχουν ταυτόχρονα υπέρψυχες σταγόνες νερού και παγοκρυστάλλους. Αυτά τα σύννεφα είναι πολύ συνηθισμένα σε περιοχές μεσαίου και υψηλού γεωγραφικού πλάτους, όπως στον Βόρειο Ατλαντικό, στη Σιβηρία και στον Καναδά. Σύμφωνα με τα αποτελέσματα, όταν η συγκέντρωση σκόνης στην ατμόσφαιρα είναι υψηλή και η θερμοκρασία χαμηλή, αυξάνεται σημαντικά η πιθανότητα τα σύννεφα να έχουν παγωμένη κορυφή.

Γιατί είναι σημαντικό για το κλίμα

Η παγοποίηση των νεφών παίζει καθοριστικό ρόλο στο κλιματικό σύστημα, επειδή επηρεάζει:

την ποσότητα ηλιακής ακτινοβολίας που αντανακλάται στο διάστημα
την παραγωγή βροχής και χιονιού
την ενεργειακή ισορροπία της Γης

Τα κλιματικά μοντέλα χρειάζονται ακριβείς περιγραφές αυτών των διαδικασιών, όμως μέχρι σήμερα έλειπαν σαφή παγκόσμια δεδομένα που να συνδέουν τη σκόνη με το πάγωμα των νεφών. Η νέα μελέτη παρέχει ένα σημαντικό σημείο αναφοράς που μπορεί να βοηθήσει στη βελτίωση των προβλέψεων για την κλιματική αλλαγή.

Δεν επηρεάζονται όλες οι περιοχές το ίδιο

Οι επιστήμονες τονίζουν ότι η επίδραση της σκόνης δεν είναι ίδια σε όλο τον κόσμο. Σε ερημικές περιοχές, όπως η Σαχάρα, τα σύννεφα εμφανίζονται πιο σπάνια και τα θερμά ανοδικά ρεύματα μπορεί να περιορίζουν το πάγωμα. Στο Νότιο Ημισφαίριο, αντίθετα, μεγαλύτερο ρόλο ίσως παίζουν άλλα σωματίδια, όπως το θαλάσσιο αλάτι.
Παρά τις διαφορές αυτές, η μελέτη καταλήγει σε ένα σαφές συμπέρασμα:
μικροσκοπικοί κόκκοι σκόνης από μακρινές ερήμους μπορούν να επηρεάσουν τα σύννεφα πάνω από ολόκληρο το Βόρειο Ημισφαίριο, και τα σύννεφα αυτά με τη σειρά τους επηρεάζουν το μέλλον του κλίματος της Γης.

Προσοχή! Επιτρέπεται η αναδημοσίευση των πληροφοριών του παραπάνω άρθρου ή μέρους αυτών μόνο αν αναφέρεται ως πηγή το https://paidis.com/ και υπάρχει ενεργός σύνδεσμος.