Γιατί η Ευρώπη είναι η ήπειρος που θερμαίνεται πιο γρήγορα στον κόσμο

Οι επιστήμονες επισημαίνουν ότι τέτοια φαινόμενα έχουν γίνει συχνότερα τα τελευταία 25 χρόνια και συμβάλλουν στην εμφάνιση πιο συχνών και πιο ακραίων καυσώνων.

Η Ευρώπη θερμαίνεται δύο φορές πιο γρήγορα

Σύμφωνα με την τελευταία Ευρωπαϊκή Έκθεση για την Κατάσταση του Κλίματος, το 95% της ευρωπαϊκής ηπείρου κατέγραψε θερμοκρασίες πάνω από τον μέσο όρο. Σε ορισμένες περιοχές, ακόμη και κοντά στον Αρκτικό Κύκλο, καταγράφηκαν θερμοκρασίες άνω των 30 βαθμών Κελσίου.

Η μέση θερμοκρασία στην Ευρώπη έχει αυξηθεί κατά περίπου 2,5 βαθμούς Κελσίου σε σχέση με τα τέλη του 19ου αιώνα. Σε παγκόσμιο επίπεδο, η αντίστοιχη αύξηση είναι περίπου 1,4 βαθμοί. Αυτό σημαίνει ότι η Ευρώπη θερμαίνεται σχεδόν δύο φορές πιο γρήγορα από τον παγκόσμιο μέσο όρο.

Ο ρόλος της Αρκτικής

Ένας από τους βασικούς λόγους για αυτή την ταχεία θέρμανση είναι η γεωγραφική θέση της Ευρώπης. Η ήπειρος συνδέεται άμεσα με την Αρκτική, μια περιοχή που θερμαίνεται ακόμη πιο γρήγορα.

Καθώς οι πάγοι λιώνουν, αποκαλύπτονται πιο σκούρες επιφάνειες θάλασσας και εδάφους. Αυτές απορροφούν περισσότερη ηλιακή ακτινοβολία σε σχέση με τον λευκό πάγο που την αντανακλά. Το φαινόμενο αυτό είναι γνωστό ως «αλμπέντο» και επιταχύνει την άνοδο της θερμοκρασίας.

Το ίδιο συμβαίνει και στις Άλπεις, όπου το χιόνι παραμένει για μικρότερο χρονικό διάστημα σε σχέση με το παρελθόν.

Αλλαγές στα ατμοσφαιρικά ρεύματα

Οι επιστήμονες συνδέουν επίσης την αύξηση των καυσώνων με αλλαγές στο jet stream, ένα ισχυρό ρεύμα αέρα που κινείται σε μεγάλο ύψος πάνω από τον Ατλαντικό προς την Ευρώπη.

Έρευνα του 2022 έδειξε ότι το jet stream διασπάται πλέον συχνότερα σε δύο κλάδους. Όταν συμβαίνει αυτό, τα δροσερά καιρικά συστήματα από τον Ατλαντικό εκτρέπονται βορειότερα, επιτρέποντας στις θερμές αέριες μάζες να παραμένουν για μεγαλύτερο διάστημα πάνω από τη Δυτική Ευρώπη και να δημιουργούν επίμονους καύσωνες.

Πώς ο καθαρότερος αέρας συμβάλλει στη θέρμανση

Ένας ακόμη παράγοντας είναι η μείωση της ατμοσφαιρικής ρύπανσης. Από τη δεκαετία του 1980, οι ευρωπαϊκές χώρες εφάρμοσαν αυστηρότερους κανόνες για τον καθαρό αέρα.

Στο παρελθόν, μικροσκοπικά σωματίδια από εργοστάσια και οχήματα αντανακλούσαν μέρος της ηλιακής ακτινοβολίας πίσω στο διάστημα και μείωναν προσωρινά τη θέρμανση. Καθώς αυτά τα σωματίδια μειώθηκαν, η πραγματική επίδραση των αερίων του θερμοκηπίου έγινε πιο εμφανής.

Οι επιστήμονες τονίζουν ωστόσο ότι αυτό δεν σημαίνει πως πρέπει να σταματήσουν οι προσπάθειες για καθαρότερο αέρα ή για μείωση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου, καθώς η ρύπανση του αέρα επιδρά αρνητικά στην υγεία όλων. 

Το μέλλον

Νέα έκθεση του Παγκόσμιου Μετεωρολογικού Οργανισμού και της βρετανικής Μετεωρολογικής Υπηρεσίας προβλέπει ότι τα επόμενα πέντε χρόνια οι παγκόσμιες θερμοκρασίες θα παραμείνουν κοντά σε επίπεδα-ρεκόρ και είναι πιθανό να καταγραφεί νέο θερμότερο έτος πριν από το 2031.

Παράλληλα, τα Ηνωμένα Έθνη συνεχίζουν να υποστηρίζουν τη γρήγορη μετάβαση από τα ορυκτά καύσιμα σε καθαρότερες μορφές ενέργειας. Σύμφωνα με τους ειδικούς, η ανάπτυξη των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας έχει ήδη συμβάλει στην αποφυγή ακόμη χειρότερων σεναρίων για το κλίμα.

Η Ευρώπη βρίσκεται στην πρώτη γραμμή της κλιματικής αλλαγής και οι επιπτώσεις της γίνονται πλέον αισθητές σε ολόκληρη την ήπειρο.

Με πληροφορίες από DW

Προσοχή! Επιτρέπεται η αναδημοσίευση των πληροφοριών του παραπάνω άρθρου ή μέρους αυτών μόνο αν αναφέρεται ως πηγή το https://paidis.com/ και υπάρχει ενεργός σύνδεσμος.