Μια ουσία που βρίσκεται στα εδώδιμα ασκίδια βελτίωσε τη μνήμη, ενίσχυσε τις συνδέσεις μεταξύ των εγκεφαλικών κυττάρων και οδήγησε ακόμη και στην εμφάνιση πιο σκούρου και πυκνού τριχώματος σε ηλικιωμένα ποντίκια.

Ένα ασυνήθιστο θαλάσσιο ζώο που καταναλώνεται ως τροφή σε χώρες της Ασίας βρίσκεται στο επίκεντρο μιας ενδιαφέρουσας έρευνας για τη γήρανση.

Ερευνητές από το Xi’an Jiaotong-Liverpool University, το Πανεπιστήμιο Στάνφορντ, το Shanghai Jiao Tong University και το University of Chinese Academy of Sciences μελέτησαν ουσίες που συνδέονται με τα ασκίδια (Ascidiacea), θαλάσσιους οργανισμούς γνωστούς στα αγγλικά ως sea squirts.

Τα αποτελέσματα σε ηλικιωμένα ποντίκια έδειξαν βελτίωση της μνήμης και της μάθησης, καλύτερη κατάσταση των συνδέσεων μεταξύ των νευρικών κυττάρων και μείωση της φλεγμονής στον εγκέφαλο. Παρατηρήθηκε ακόμη μια εντυπωσιακή εξωτερική αλλαγή: τα ποντίκια ανέπτυξαν νέο τρίχωμα, πιο μαύρο, πυκνό και γυαλιστερό.

Τι είναι τα ασκίδια

Τα ασκίδια είναι θαλάσσια ζώα που καταναλώνονται σε ορισμένες περιοχές της Ασίας, μεταξύ άλλων στην Κορέα και την Ιαπωνία, ακόμη και ωμά.

Περιέχουν υψηλές συγκεντρώσεις πλασμαλογόνων, ενός τύπου λιπιδίων που αποτελούν σημαντικό συστατικό των κυτταρικών μεμβρανών.

Τα πλασμαλογόνα υπάρχουν φυσιολογικά και στον ανθρώπινο οργανισμό και βρίσκονται σε ιδιαίτερα υψηλές συγκεντρώσεις στον εγκέφαλο, την καρδιά και τα κύτταρα του ανοσοποιητικού συστήματος. Τα επίπεδά τους, όμως, τείνουν να μειώνονται όσο μεγαλώνουμε.

Χαμηλότερα επίπεδα πλασμαλογόνων έχουν επίσης παρατηρηθεί σε νευροεκφυλιστικές ασθένειες, όπως η νόσος Αλτσχάιμερ και η νόσος Πάρκινσον. Για τον λόγο αυτό οι επιστήμονες εξετάζουν εάν η αποκατάστασή τους θα μπορούσε να προστατεύσει τον εγκέφαλο από ορισμένες αλλαγές που σχετίζονται με τη γήρανση.

Τι έδειξε το πείραμα

Οι ερευνητές πρόσθεσαν πλασμαλογόνα στη διατροφή ηλικιωμένων ποντικιών και στη συνέχεια εξέτασαν τη μνήμη και την ικανότητά τους να μαθαίνουν.

Χρησιμοποίησαν το λεγόμενο Morris water maze, ένα καθιερωμένο εργαστηριακό τεστ κατά το οποίο τα ποντίκια πρέπει να μάθουν πού βρίσκεται μια κρυμμένη πλατφόρμα μέσα σε μια δεξαμενή νερού.

Έπειτα από πέντε ημέρες εκπαίδευσης, τα ηλικιωμένα ποντίκια που λάμβαναν πλασμαλογόνα είχαν πολύ καλύτερες επιδόσεις και συμπεριφέρονταν περισσότερο σαν νεότερα ζώα. Έφταναν στην κρυμμένη πλατφόρμα σημαντικά γρηγορότερα από τα ηλικιωμένα ποντίκια που δεν είχαν λάβει το συμπλήρωμα.

Όταν οι επιστήμονες εξέτασαν τον εγκέφαλό τους, διαπίστωσαν ότι είχαν περισσότερες συνάψεις, οι οποίες βρίσκονταν επίσης σε καλύτερη κατάσταση.

Οι συνάψεις είναι τα σημεία μέσω των οποίων επικοινωνούν μεταξύ τους τα νευρικά κύτταρα και παίζουν καθοριστικό ρόλο στη μνήμη και τη μάθηση.

Λιγότερη φλεγμονή στον εγκέφαλο

Μια ακόμη σημαντική διαφορά ήταν ότι στα ποντίκια που λάμβαναν πλασμαλογόνα καταγράφηκε σημαντικά μικρότερη φλεγμονή στον εγκέφαλο.

Η χρόνια ή υπερβολική φλεγμονή μπορεί να βλάψει τα νευρικά κύτταρα και να επηρεάσει την επικοινωνία μεταξύ των συνάψεων. Σύμφωνα με τους ερευνητές, η μείωσή της ενδέχεται να αποτελεί έναν από τους λόγους για τους οποίους τα συγκεκριμένα ποντίκια παρουσίασαν καλύτερη μνήμη και ικανότητα μάθησης.

Οι επιστήμονες εκτιμούν επίσης ότι τα πλασμαλογόνα μπορεί να αυξάνουν μόρια που βοηθούν στην ανάπτυξη των νευρώνων και των συνάψεων, ενισχύοντας ενδεχομένως διαδικασίες νευροαναγέννησης.

Μια άλλη πιθανή εξήγηση αφορά τον άξονα εντέρου-εγκεφάλου. Προηγούμενες μελέτες έχουν δείξει ότι τα πλασμαλογόνα στη διατροφή μπορούν να επηρεάσουν τους μικροοργανισμούς του εντέρου και οι ερευνητές εξετάζουν εάν αυτή η αλληλεπίδραση μπορεί να σχετίζεται με τις αλλαγές που παρατηρήθηκαν στον εγκέφαλο.

Μπορεί να συμβεί το ίδιο και στους ανθρώπους;

Εδώ χρειάζεται η βασική επιφύλαξη της έρευνας: τα αποτελέσματα προέρχονται από πειράματα σε ποντίκια.

Δεν γνωρίζουμε ακόμη εάν η κατανάλωση ασκιδίων ή η λήψη συμπληρωμάτων πλασμαλογόνων μπορεί να έχει αντίστοιχη αντιγηραντική δράση στον άνθρωπο.

Παρόλα αυτά, τα ευρήματα ανοίγουν ένα ενδιαφέρον πεδίο έρευνας: μια ουσία που βρίσκεται σε ένα βρώσιμο θαλάσσιο ζώο ίσως βοηθήσει τους επιστήμονες να κατανοήσουν καλύτερα πώς γερνά ο εγκέφαλος και εάν ορισμένες από αυτές τις αλλαγές μπορούν κάποτε να επιβραδυνθούν ή ακόμη και να αντιστραφούν.

Η έρευνα δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό Frontiers in Molecular Biosciences.

Προσθήκη του Paidis.com ως προτεινόμενη πηγή στην Google

Προσοχή! Επιτρέπεται η αναδημοσίευση των πληροφοριών του παραπάνω άρθρου ή μέρους αυτών μόνο αν αναφέρεται ως πηγή το https://paidis.com/ και υπάρχει ενεργός σύνδεσμος.