Ευρώπη και Ρωσία: Οι φόβοι μιας σύγκρουσης και το μήνυμα του ΝΑΤΟ «παραμείνετε ψύχραιμοι»
Η Ευρώπη εντείνει την προετοιμασία απέναντι στη Ρωσία, ενώ το ΝΑΤΟ συνιστά ψυχραιμία. Οι φόβοι για drones, σαμποτάζ και μια επικίνδυνη κλιμάκωση.
Η λέξη «πόλεμος» ακούγεται όλο και συχνότερα στην Ευρώπη όταν η συζήτηση στρέφεται στη Ρωσία. Κυβερνήσεις ενισχύουν τις αμυντικές τους δαπάνες, χώρες της ανατολικής πτέρυγας του ΝΑΤΟ προειδοποιούν για drones και πυραύλους, ενώ η Ευρωπαϊκή Ένωση μιλά πλέον ανοιχτά για ρωσικές «υβριδικές επιθέσεις» στο ευρωπαϊκό έδαφος.
Μέσα σε αυτό το κλίμα, όμως, ο Γενικός Γραμματέας του ΝΑΤΟ Μαρκ Ρούτε στέλνει το μήνυμα: «Παραμείνετε ψύχραιμοι». Δεν πρόκειται για υποβάθμιση της απειλής. Αντίθετα, το ΝΑΤΟ θεωρεί ότι η Ρωσία αποτελεί μακροπρόθεσμη πρόκληση για την ασφάλεια της Συμμαχίας. Η διαφορά είναι ότι άλλο πράγμα είναι η προετοιμασία για έναν πιθανό μελλοντικό κίνδυνο, και άλλο η εκτίμηση ότι ένας γενικευμένος πόλεμος Ρωσίας–ΝΑΤΟ βρίσκεται προ των πυλών.
Ο μεγαλύτερος φόβος δεν είναι απαραίτητα μια εισβολή
Το Reuters, σε ρεπορτάζ στις 23 Σεπτεμβρίου, καταγράφει ακριβώς αυτή τη διπλή εικόνα: Ευρωπαίοι αξιωματούχοι προειδοποιούν για αυξανόμενες ενέργειες σαμποτάζ, κυβερνοεπιθέσεις και άλλες μορφές υβριδικής δράσης που αποδίδουν στη Ρωσία, χωρίς όμως να θεωρούν ότι επίκειται μια συμβατική ρωσική επίθεση εναντίον χώρας του ΝΑΤΟ.
Ο υπουργός Εξωτερικών της Εσθονίας Μάργκους Τσάχκνα δήλωσε στο Reuters ότι δεν βλέπει αυτή τη στιγμή τη Ρωσία να έχει τη δυνατότητα ή να προετοιμάζεται για άμεση συμβατική στρατιωτική επίθεση εναντίον ευρωπαϊκών χωρών ή του ΝΑΤΟ.
Drones, σαμποτάζ και κυβερνοεπιθέσεις
Η Ευρωπαϊκή Ένωση υποστηρίζει ότι από την έναρξη της πλήρους ρωσικής εισβολής στην Ουκρανία το 2022 έχουν αυξηθεί σταθερά οι υβριδικές επιχειρήσεις εναντίον της Ευρώπης.
Η Ύπατη Εκπρόσωπος της ΕΕ Κάγια Κάλας ανέφερε στις 15 Σεπτεμβρίου στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο σειρά πρόσφατων περιστατικών, μεταξύ των οποίων ενέργειες με drones, επεισόδια σε ευρωπαϊκό εναέριο χώρο και επιθέσεις σε υποδομές. Σύμφωνα με την ίδια, οι ενέργειες αυτές αποσκοπούν στο να δοκιμάσουν την ευρωπαϊκή ενότητα και να ενισχύσουν τον φόβο μιας κλιμάκωσης.
Η ΕΕ περιλαμβάνει στις υβριδικές απειλές όχι μόνο φυσικά σαμποτάζ, αλλά και κυβερνοεπιθέσεις, επιχειρήσεις παραπληροφόρησης, παρεμβάσεις σε δημοκρατικές διαδικασίες και επιθέσεις εναντίον κρίσιμων υποδομών.
Στις 17 Σεπτεμβρίου, μάλιστα, η ΕΕ καταδίκασε επίσημα ως ρωσική απόπειρα υβριδικού σαμποτάζ περιστατικό στο αεροδρόμιο Λειψίας/Halle, μετά την απόδοση ευθύνης στη Μόσχα από τη γερμανική κυβέρνηση. Η ευρωπαϊκή ανακοίνωση ανέφερε ότι περιστατικά σαμποτάζ και διατάραξης κρίσιμων υποδομών γίνονται συχνότερα και πιο τολμηρά.
Η Ρωσία, από την πλευρά της, αρνείται ότι βρίσκεται πίσω από τέτοιες επιχειρήσεις στην Ευρώπη και έχει απορρίψει τις κατηγορίες ότι επιδιώκει σύγκρουση με το ΝΑΤΟ.
Το σενάριο που ανησυχεί ιδιαίτερα την Πολωνία
Στις 17 Σεπτεμβρίου ο Πολωνός πρωθυπουργός, Ντόναλντ Τουσκ, δήλωσε στο πολωνικό κοινοβούλιο ότι υπάρχει πραγματικός κίνδυνος drones ή άλλου τύπου βλήματα να εισέλθουν στο έδαφος μιας ή περισσότερων χωρών της ανατολικής πτέρυγας του ΝΑΤΟ και να προκαλέσουν ακόμη και καταστροφές. Μια τέτοια ενέργεια θα μπορούσε, σύμφωνα με τον Τουσκ, να παρουσιαστεί από τη Ρωσία ως «ατύχημα», δημιουργώντας αμφιβολίες για το εάν και με ποιον τρόπο θα έπρεπε να αντιδράσει το ΝΑΤΟ. Πρόκειται για το είδος του περιστατικού που θα μπορούσε να δοκιμάσει όχι μόνο τις στρατιωτικές δυνατότητες της Συμμαχίας αλλά και την πολιτική συνοχή των συμμάχων.
Το δύσκολο ερώτημα του Άρθρου 5
Το Άρθρο 5 της Συνθήκης του ΝΑΤΟ προβλέπει τη συλλογική άμυνα όταν ένα μέλος δεχθεί ένοπλη επίθεση. Αλλά τί συμβαίνει όταν δεν έχουμε μια ξεκάθαρη στρατιωτική εισβολή; Τί γίνεται, για παράδειγμα, με ένα σαμποτάζ, μια μεγάλη κυβερνοεπίθεση ή μια άλλη υβριδική ενέργεια;
Ο Μαρκ Ρούτε εξήγησε στις 23 Σεπτεμβρίου ότι το ΝΑΤΟ σκόπιμα δεν καθορίζει δημοσίως ένα ακριβές όριο πέρα από το οποίο ενεργοποιείται το Άρθρο 5, ώστε να μη γνωρίζουν οι αντίπαλοί του πού ακριβώς βρίσκεται αυτή η κόκκινη γραμμή.
Τόνισε επίσης ότι η Συμμαχία διαθέτει επιλογές αντίδρασης στις υβριδικές επιθέσεις και ότι η απάντηση δεν είναι υποχρεωτικό να έχει την ίδια μορφή με την επίθεση.
Γιατί λοιπόν ο Ρούτε λέει «παραμείνετε ψύχραιμοι»;
Μιλώντας στις 23 Σεπτεμβρίου για τη μελλοντική πορεία της Συμμαχίας, ο Ρούτε χαρακτήρισε τη ρωσική απειλή μακροπρόθεσμη και αναφέρθηκε στις υβριδικές επιθέσεις και στα περιστατικά με drones. Αμέσως μετά όμως αποκάλυψε τί λέει στους Ευρωπαίους συναδέλφους του: «Stay calm, carry on, and keep supporting Ukraine» – «Παραμείνετε ψύχραιμοι, συνεχίστε και εξακολουθήστε να στηρίζετε την Ουκρανία».
Κατά τον Ρούτε, η Ρωσία αντιμετωπίζει σημαντικές δυσκολίες στην Ουκρανία, τέσσερα και πλέον χρόνια μετά την έναρξη της πλήρους εισβολής. Αυτό, σύμφωνα με τη συλλογιστική που παρουσίασε, είναι ένας ακόμη λόγος για τον οποίο οι Ευρωπαίοι δεν πρέπει να αφήσουν τον φόβο να καθορίσει τις αποφάσεις τους.
Ψυχραιμία δεν σημαίνει εφησυχασμός
Το δεύτερο μισό του μηνύματος Ρούτε είναι εξίσου σημαντικό. Η Ευρώπη, είπε, πρέπει να συνεχίσει τις επενδύσεις στην άμυνα και να εξασφαλίσει ότι είναι έτοιμη να προστατεύσει κάθε τμήμα του συμμαχικού εδάφους, αναζητώντας τρόπους καλύτερης προστασίας από drones, κυβερνοεπιθέσεις, σαμποτάζ και επιθέσεις σε κρίσιμες υποδομές.
Προσοχή! Επιτρέπεται η αναδημοσίευση των πληροφοριών του παραπάνω άρθρου ή μέρους αυτών μόνο αν αναφέρεται ως πηγή το https://paidis.com/ και υπάρχει ενεργός σύνδεσμος.
▌ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΣΗΜΕΡΑ
