Αντίο στον κανόνα των 19°C: Οι ειδικοί αποκαλύπτουν την ιδανική θερμοκρασία σπιτιού που ισορροπεί άνεση και οικονομία
Για δεκαετίες, ένας μόνο αριθμός καθόριζε τη ρύθμιση των θερμοστατών σε εκατομμύρια σπίτια. Εμφανιζόταν σε κυβερνητικά φυλλάδια, εκστρατείες εξοικονόμησης ενέργειας και επίσημες οδηγίες χωρίς ιδιαίτερη αμφισβήτηση. Αυτός ο αριθμός τώρα αμφισβητείται.
Ερευνητές ενέργειας και οργανισμοί δημόσιας υγείας αρχίζουν να απομακρύνονται από αυτόν, θεωρώντας ότι δεν ανταποκρίνεται πλέον στον τρόπο που τα σύγχρονα σπίτια διατηρούν τη θερμότητα ούτε στις πραγματικές ανάγκες υγείας των ανθρώπων.
Αυτό που τον αντικαθιστά δεν είναι μια νέα σταθερή θερμοκρασία, αλλά ένα ευέλικτο εύρος, που αλλάζει ανάλογα με το δωμάτιο, την ώρα της ημέρας και το ποιος βρίσκεται στο σπίτι. Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας και το βρετανικό Energy Saving Trust συμφωνούν γενικά στο ίδιο εύρος θερμοκρασιών.
Δεν πρόκειται απλώς για θέμα άνεσης. Οι ερευνητές προειδοποιούν ότι η αυστηρή προσκόλληση σε μια ξεπερασμένη ρύθμιση θερμοστάτη μπορεί να αυξήσει τον κίνδυνο αναπνευστικών προβλημάτων, καρδιαγγειακής καταπόνησης και ζημιών στο σπίτι από υγρασία και μούχλα.
Ένας κανόνας που γεννήθηκε από την ενεργειακή κρίση
Το παλιό πρότυπο προέρχεται από την ενεργειακή κρίση της δεκαετίας του 1970, όταν οι ελλείψεις καυσίμων ανάγκασαν τις κυβερνήσεις να προωθήσουν μέτρα εξοικονόμησης ενέργειας. Ήταν περισσότερο πολιτική απόφαση παρά αποτέλεσμα επιστημονικής μελέτης των κτιρίων.
Τα σπίτια τότε είχαν περισσότερα ρεύματα αέρα, λιγότερη μόνωση και τα συστήματα θέρμανσης είχαν περιορισμένες δυνατότητες ελέγχου.
Πενήντα χρόνια αργότερα, οι συνθήκες έχουν αλλάξει. Το Energy Saving Trust συμβουλεύει πλέον τα νοικοκυριά να βρίσκουν «τη χαμηλότερη άνετη θερμοκρασία για τις ανάγκες τους», σημειώνοντας ότι για τους περισσότερους ανθρώπους αυτή κυμαίνεται μεταξύ 18°C και 21°C.
Οι κρύοι χώροι κρύβουν κινδύνους για την υγεία
Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας προειδοποιεί εδώ και χρόνια ότι η εσωτερική θερμοκρασία δεν πρέπει να πέφτει κάτω από τους 18°C. Οι χαμηλότερες θερμοκρασίες είναι ιδιαίτερα επικίνδυνες για ηλικιωμένους, βρέφη και ανθρώπους με χρόνια νοσήματα.
Εθνικές υγειονομικές υπηρεσίες και στεγαστικοί οργανισμοί στηρίζουν αυτό το όριο.
Το Homebuilding.co.uk ανέφερε το 2024 ότι «το σπίτι σας πρέπει να διατηρεί τουλάχιστον 18°C ώστε να αποφεύγονται η υγρασία, η μούχλα και οι συμπυκνώσεις».
Όταν ο ζεστός, υγρός αέρας έρχεται σε επαφή με κρύους τοίχους ή παράθυρα, δημιουργείται συμπύκνωση. Με τον χρόνο, αυτή η υγρασία ευνοεί την ανάπτυξη μούχλας, που μπορεί να κρύβεται πίσω από έπιπλα ή μέσα σε τοίχους μέχρι να προκαλέσει σοβαρά προβλήματα.
Προτείνεται:
- 21°C στα καθιστικά κατά τη διάρκεια της ημέρας
- 18°C στα υπόλοιπα δωμάτια
και αυτές οι θερμοκρασίες να διατηρούνται για αρκετές ώρες καθημερινά ώστε να αποφεύγεται η υγρασία.
Η αποδοτικότητα δεν σημαίνει απλώς χαμηλή θερμοκρασία
Τα δεδομένα από σύγχρονα συστήματα θέρμανσης αμφισβητούν την παλιά πεποίθηση ότι όσο χαμηλότερα ρυθμίζεται ο θερμοστάτης τόσο περισσότερη ενέργεια εξοικονομείται.
Όταν ένα σπίτι κρυώνει υπερβολικά, ο λέβητας ή η αντλία θερμότητας χρειάζεται περισσότερη ενέργεια για να επαναφέρει τη θερμοκρασία. Αυτό συχνά οδηγεί σε απότομες αυξήσεις κατανάλωσης αντί για σταθερή και αποδοτική λειτουργία.
Γι’ αυτό οι θερμοστατικές βαλβίδες καλοριφέρ (TRVs) έχουν γίνει βασικό εργαλείο οικονομικής θέρμανσης. Τοποθετούνται σε κάθε σώμα καλοριφέρ και ρυθμίζουν αυτόματα τη ροή ζεστού νερού ανάλογα με τη θερμοκρασία του χώρου.
Έτσι:
- Τα δωμάτια που χρησιμοποιούνται σπάνια μένουν πιο δροσερά
- Οι κύριοι χώροι παραμένουν άνετοι
- Αποφεύγονται τα ψυχρά σημεία όπου δημιουργείται υγρασία
Το Energy Saving Trust αναφέρει ότι η εγκατάσταση TRVs μπορεί να εξοικονομήσει επιπλέον 35–40 λίρες τον χρόνο.
Η «έξυπνη» θέρμανση αλλάζει τα δεδομένα
Οι έξυπνοι θερμοστάτες και τα συστήματα ζωνών επιτρέπουν πολύ πιο ακριβή έλεγχο από ό,τι στο παρελθόν.
Συσκευές όπως ο έξυπνος θερμοστάτης Tado° και οι έξυπνες θερμοστατικές βαλβίδες επιτρέπουν διαφορετικές θερμοκρασίες για:
- υπνοδωμάτια,
- σαλόνια,
- διαδρόμους,
- δωμάτια επισκεπτών.
Η θέρμανση χρησιμοποιείται μόνο όπου και όταν χρειάζεται.
Οι ειδικοί θεωρούν πλέον αποδεκτό να παραμένουν πιο δροσεροί οι διάδρομοι ή τα δωμάτια που δεν χρησιμοποιούνται, αρκεί οι βασικοί χώροι να είναι αρκετά ζεστοί ώστε να αποφεύγεται η υγρασία.
Τι άλλο βοηθά πέρα από τον θερμοστάτη
Η θερμοκρασία από μόνη της δεν αρκεί για να παραμένει υγιεινό ένα σπίτι.
Οι ειδικοί προτείνουν:
- σύντομο καθημερινό αερισμό 5–10 λεπτών,
- χρήση απορροφητήρων σε κουζίνα και μπάνιο,
- έλεγχο της υγρασίας κάτω από 60% με υγρόμετρο,
- στεγανοποίηση χαραμάδων σε πόρτες και πατώματα.
Ακόμα και μικρά ρεύματα αέρα μπορούν να κάνουν το σπίτι να φαίνεται πιο κρύο απ’ όσο είναι πραγματικά.
Το νέο συμπέρασμα
Με τις σύγχρονες μονώσεις και τα έξυπνα συστήματα θέρμανσης, η παλιά «μαγική» θερμοκρασία των 19°C δεν θεωρείται πλέον ιδανική για όλους.
Η σύγχρονη προσέγγιση είναι:
- σταθερές θερμοκρασίες,
- προσαρμογή ανά δωμάτιο,
- εύρος περίπου 18°C–21°C,
- ισορροπία ανάμεσα σε άνεση, υγεία και οικονομία.
Η εξοικονόμηση ενέργειας δεν σημαίνει απαραίτητα να παγώνει το σπίτι.
Προσοχή! Επιτρέπεται η αναδημοσίευση των πληροφοριών του παραπάνω άρθρου ή μέρους αυτών μόνο αν αναφέρεται ως πηγή το https://paidis.com/ και υπάρχει ενεργός σύνδεσμος.
























