Από εισβολέας… μεζές: Πώς οι Κύπριοι ψαράδες μετατρέπουν το λεοντόψαρο σε γαστρονομική λύση

Η εξάπλωση των χωροκατακτητικών ειδών στη Μεσόγειο αποτελεί μία από τις σοβαρότερες απειλές για τη θαλάσσια βιοποικιλότητα και το μέλλον της αλιείας. Στην Κύπρο, όμως, ψαράδες και εστιάτορες επιχειρούν να μετατρέψουν ένα οικολογικό πρόβλημα σε ευκαιρία: το λεοντόψαρο, ένα από τα πιο επιθετικά ξενικά είδη, έχει αρχίσει να εμφανίζεται στα μενού ως εκλεκτός μεζές.

Ένας «αχόρταγος» εισβολέας στη Μεσόγειο

Το λεοντόψαρο, με τις χαρακτηριστικές κόκκινες και πορτοκαλί ρίγες και τα δηλητηριώδη αγκάθια του, απειλεί να αποδεκατίσει τους πληθυσμούς των ιθαγενών ψαριών. Σύμφωνα με μαρτυρίες ψαράδων στην Κύπρο, «δεν αφήνει τίποτα πίσω του» και πολλαπλασιάζεται γρήγορα επειδή δεν έχει φυσικούς εχθρούς.

Το είδος έχει φτάσει μέχρι και βορειότερα, στο Ιόνιο, όπου οι ιταλικές αρχές έχουν ζητήσει από το κοινό να φωτογραφίζει και να αναφέρει τυχόν εμφανίσεις.

Τι ωθεί τα εισβολικά είδη προς τη Μεσόγειο

Η αυξανόμενη παρουσία εισβολικών ειδών συνδέεται με τη θέρμανση της θάλασσας και με την επέκταση της
Διώρυγας του Σουέζ, που διευκολύνει την είσοδο ειδών από τον Ινδο-Ειρηνικό. Επίσης, τα πιο συχνά και
πιο έντονα ακραία καιρικά φαινόμενα μπορούν να καταστήσουν τη Μεσόγειο πιο «φιλόξενη» για τέτοια είδη.

Πλήγμα για τους ψαράδες και τα τοπικά οικοσυστήματα

Οι συνέπειες για τους επαγγελματίες αλιείς είναι σοβαρές. Ψαράς στην περιοχή της Λάρνακας αναφέρει ότι, ενώ κάποτε αλίευε συχνά είδη όπως τσιπούρα, μπαρμπούνι ή λαβράκι, πλέον έχει να πιάσει μπαρμπούνι πάνω από δύο χρόνια. Μετά την
εμφάνιση δύο ξενικών ειδών, το εισόδημα –όπως λέει– χειροτερεύει κάθε χρόνο, δημιουργώντας ανησυχία για το μέλλον του επαγγέλματος.

Και ένα δεύτερο πρόβλημα: ο τοξικός λαγοκέφαλος

Στην Ανατολική Μεσόγειο έχει εμφανιστεί και ένα ακόμη εισβολικό είδος από την Ερυθρά Θάλασσα: ο λαγοκέφαλος (silver-cheeked toadfish). Περιγράφεται ως «μηχανή κατανάλωσης», με ισχυρές σιαγόνες που μπορούν να κόψουν δίχτυα. Επιπλέον, παράγει θανατηφόρα τοξίνη και είναι μη βρώσιμος.

Για τον λαγοκέφαλο, η προσέγγιση που υπάρχει αυτή τη στιγμή στην. Κύπρο, είναι κυρίως αποζημιώσεις προς τους ψαράδες για την αλίευσή του: περίπου 4,73 ευρώ ανά κιλό, με τα ψάρια να οδηγούνται σε αποτεφρωτήρες.

Η λύση στο πιάτο: «τρώγοντας» το πρόβλημα

Σε αντίθεση με τον λαγοκέφαλο, το λεοντόψαρο μπορεί να καταναλωθεί, αφού αφαιρεθούν τα δηλητηριώδη αγκάθια του.

Στην Κύπρο, έχει αρχίσει να αντιμετωπίζεται ως «delicacy» σε ψαροταβέρνες και εστιατόρια θαλασσινών.

Ιδιοκτήτης ψαροταβέρνας στη Λάρνακα, που το συμπεριέλαβε στο μενού μεζέδων του, λέει ότι οι περισσότεροι πελάτες
δεν το γνωρίζουν, όμως το κρέας του είναι τρυφερό και «αφράτο», και μπορεί να σταθεί δίπλα σε σταθερές αξίες όπως η τσιπούρα. Τονίζει, ωστόσο, ότι απαιτείται ιδιαίτερη προσοχή στο καθάρισμα του: τα αγκάθια πρέπει να κοπούν, γιατί ένα τσίμπημα δεν είναι θανατηφόρο αλλά προκαλεί «τρομερό πόνο».

Τιμή και κίνητρο για κατανάλωση

Ένα πρόσθετο κίνητρο είναι και η τιμή: στη ψαραγορά του λιμανιού της Λάρνακας, το λεοντόψαρο αναφέρεται ότι κοστίζει λιγότερο από το μισό σε σύγκριση με πιο δημοφιλή ψάρια όπως το λαβράκι.

Ευρωπαϊκή προώθηση: #TasteTheOcean

Ο Ευρωπαίος Επίτροπος Αλιείας Κώστας Κάδης –Κύπριος στην καταγωγή– αναφέρει ότι η καμπάνια #TasteTheOcean, που ξεκίνησε το 2021, προώθησε την ιδέα κατανάλωσης εισβολικών ειδών ως νόστιμης εναλλακτικής, με συμμετοχή κορυφαίων σεφ και influencers. .

Μέτρα ελέγχου: από καταδύσεις έως προγράμματα

Το πρόγραμμα RELIONMED (έναρξη το 2017) επιστρατεύει περίπου 100 δύτες για να θανατώνουν λεοντόψαρα γύρω από ναυάγια, υφάλους και θαλάσσιες προστατευόμενες περιοχές. Οι συστηματικές παρεμβάσεις, σύμφωνα με τις αρμόδιες υπηρεσίες, μπορούν να «αγοράσουν χρόνο» ώστε να ανακάμψουν τα ιθαγενή είδη, χωρίς να αποτελούν μόνιμη λύση.

Πηγή: Euronews

Προσοχή! Επιτρέπεται η αναδημοσίευση των πληροφοριών του παραπάνω άρθρου ή μέρους αυτών μόνο αν αναφέρεται ως πηγή το https://paidis.com/ και υπάρχει ενεργός σύνδεσμος.