Μοντέλο της NASA αποκαλύπτει ότι η Γη έχει σχήμα… πατάτας
Μια εντυπωσιακή απεικόνιση της NASA κάνει τον γύρο του διαδικτύου, παρουσιάζοντας τη Γη να μοιάζει με μια παραμορφωμένη «πατάτα». Η εικόνα έχει προκαλέσει απορίες και συζητήσεις, όμως η πραγματικότητα είναι πολύ διαφορετική από ό,τι φαίνεται με την πρώτη ματιά.
Η Γη δεν έχει πραγματικά σχήμα πατάτας. Το εντυπωσιακό μοντέλο δεν δείχνει το φυσικό περίγραμμα του πλανήτη, αλλά το γεωειδές (geoid), δηλαδή ένα επιστημονικό μοντέλο που απεικονίζει τις μικροσκοπικές μεταβολές του βαρυτικού πεδίου της Γης.
Τι είναι το γεωειδές;
Αν μπορούσαμε να καλύψουμε ολόκληρη τη Γη με έναν ωκεανό που θα επηρεαζόταν μόνο από τη βαρύτητα, χωρίς ανέμους, κύματα, παλίρροιες ή θαλάσσια ρεύματα, τότε η επιφάνειά του θα σχημάτιζε το λεγόμενο γεωειδές.
Με απλά λόγια, πρόκειται για μια «χαρτογράφηση της βαρύτητας» και όχι για το πραγματικό σχήμα του πλανήτη.
Η πραγματική Γη παραμένει σχεδόν σφαιρική, με μια μικρή πεπλάτυνση στους πόλους λόγω της περιστροφής της.
Γιατί εμφανίζονται τα «εξογκώματα»;
Το εσωτερικό της Γης δεν αποτελείται από υλικά με την ίδια πυκνότητα.
Σε ορισμένες περιοχές υπάρχουν πυκνότερα πετρώματα, μεγάλοι ορεινοί όγκοι ή διαφορετικές γεωλογικές δομές βαθιά κάτω από την επιφάνεια. Εκεί η βαρύτητα είναι ελαφρώς ισχυρότερη, με αποτέλεσμα το γεωειδές να εμφανίζει μικρά «εξογκώματα».
Αντίθετα, όπου υπάρχουν λιγότερο πυκνά υλικά, η βαρυτική έλξη είναι λίγο ασθενέστερη και δημιουργούνται αντίστοιχα «βαθουλώματα».
Δεν ανεβοκατεβαίνει το έδαφος. Αυτό που αλλάζει είναι η ένταση της βαρύτητας από περιοχή σε περιοχή.
Γιατί μοιάζει τόσο παραμορφωμένη;
Η εικόνα της NASA είναι σκόπιμα υπερβολική.
Οι πραγματικές διαφορές στο γεωειδές είναι σχετικά μικρές, όμως οι επιστήμονες τις μεγέθυναν περίπου 10.000 φορές, ώστε να γίνουν ορατές.
Αν δεν υπήρχε αυτή η υπερβολική μεγέθυνση, το γεωειδές θα έμοιαζε σχεδόν λείο και οι διαφορές δύσκολα θα γίνονταν αντιληπτές.
Πώς δημιουργήθηκε το μοντέλο
Το μοντέλο βασίζεται σε περισσότερα από 15 χρόνια δορυφορικών μετρήσεων του βαρυτικού πεδίου της Γης.
Οι επιστήμονες αξιοποίησαν δεδομένα από διαστημικές αποστολές, όπως οι GOCE της Ευρωπαϊκής Διαστημικής Υπηρεσίας (ESA) και GRACE της NASA, συγκεντρώνοντας πάνω από ένα δισεκατομμύριο μετρήσεις για να δημιουργήσουν μία από τις ακριβέστερες χαρτογραφήσεις της βαρύτητας που έχουν γίνει ποτέ.
Γιατί είναι τόσο σημαντικό;
Η γνώση του γεωειδούς δεν ενδιαφέρει μόνο τους γεωφυσικούς.
Χρησιμοποιείται για:
- τη βελτίωση της ακρίβειας των συστημάτων GPS,
- την ακριβέστερη παρακολούθηση της ανόδου της στάθμης των θαλασσών λόγω της κλιματικής αλλαγής,
- τη μελέτη του εσωτερικού της Γης, των τεκτονικών πλακών και των κινήσεων του μάγματος.
Προσοχή! Επιτρέπεται η αναδημοσίευση των πληροφοριών του παραπάνω άρθρου ή μέρους αυτών μόνο αν αναφέρεται ως πηγή το https://paidis.com/ και υπάρχει ενεργός σύνδεσμος.
▌ΤΑ ΠΙΟ ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΣΗΜΕΡΑ
