Πότε η βία έγινε «κανονικότητα» στους ανηλίκους; Η υπόθεση των Σερρών

Από τον θυμό στο χτύπημα – και από εκεί στο μη αναστρέψιμο

Οι συγκρούσεις στην εφηβεία δεν είναι κάτι νέο. Αυτό που αλλάζει όμως τα τελευταία χρόνια είναι η ένταση, η ταχύτητα και η απουσία ορίων! Η λεκτική αντιπαράθεση μετατρέπεται σε σωματική βία μέσα σε δευτερόλεπτα. Το χτύπημα δεν μοιάζει πια “υπερβολή”, αλλά σχεδόν αυτονόητη αντίδραση.
Ένας καβγάς, μια έκρηξη θυμού, μια στιγμή χωρίς φρένο. Και το αποτέλεσμα: ένας νέος άνθρωπος νεκρός, οικογένειες διαλυμένες και μια κοινωνία που προσπαθεί εκ των υστέρων να καταλάβει τι πήγε τόσο λάθος.

Η βία δεν εμφανίζεται από το πουθενά

Δεν γεννιούνται τα παιδιά βίαια. Μαθαίνουν. Αντιγράφουν. Εθίζονται.
Εθίζονται σε εικόνες επιθετικότητας, σε λόγο απαξιωτικό, σε πρότυπα που εξυμνούν τη δύναμη αντί για τη σκέψη. Εθίζονται στην ιδέα ότι «όποιος φωνάζει ή χτυπάει περισσότερο, κερδίζει». Και όταν αυτό δεν διορθώνεται έγκαιρα — στο σπίτι, στο σχολείο, στην κοινωνία — παγιώνεται.
Το ακόμη πιο ανησυχητικό στοιχείο δεν είναι μόνο το ίδιο το έγκλημα, αλλά το γεγονός ότι δεν προκάλεσε έκπληξη. Προκάλεσε σοκ, λύπη, οργή. Όχι όμως έκπληξη. Κι αυτό λέει πολλά.

Πού είναι τα όρια;

Τα όρια δεν είναι τιμωρία. Είναι προστασία! Όταν απουσιάζουν τα όρια, οι ανήλικοι δοκιμάζουν μέχρι πού μπορούν να φτάσουν — και μερικές φορές το πληρώνουν όλοι.

Γονείς, σχολεία, κοινωνικοί φορείς και πολιτεία έχουν ευθύνη. Όχι μόνο μετά την τραγωδία, αλλά πριν. Πριν το πρώτο χτύπημα, πριν τον πρώτο ανεξέλεγκτο θυμό, πριν η βία γίνει καθημερινή γλώσσα επικοινωνίας.

Μια υπόθεση που δεν πρέπει να ξεχαστεί

Η υπόθεση των Σερρών δεν πρέπει να χαθεί μέσα στον κύκλο της επικαιρότητας. Δεν είναι «ένα ακόμα περιστατικό». Είναι μια προειδοποίηση! 
Γιατί όταν η βία γίνεται κανονικότητα στους ανηλίκους, το τίμημα δεν το πληρώνουν μόνο οι ίδιοι. Το πληρώνει ολόκληρη η κοινωνία.

Η υπόθεση των Σερρών δεν αφορά μόνο δύο ανήλικους. Αφορά όλους μας.

Αφορά τους γονείς, που συχνά καλούνται να ισορροπήσουν ανάμεσα στην ανοχή και στην απουσία ορίων. Η παρουσία, η επίβλεψη και ο ουσιαστικός διάλογος δεν είναι αυτονόητα — είναι επιλογές που απαιτούν χρόνο, συνέπεια και ευθύνη.

Αφορά τους εκπαιδευτικούς, που βρίσκονται καθημερινά στην πρώτη γραμμή χωρίς τα απαραίτητα εργαλεία. Το σχολείο δεν μπορεί να περιορίζεται στη μετάδοση γνώσεων, όταν γύρω του μεγαλώνει μια γενιά που δυσκολεύεται να διαχειριστεί τον θυμό, τη ματαίωση και τη σύγκρουση.

Αφορά, όμως, κυρίως την Πολιτεία. Γιατί όταν ένας ανήλικος φτάνει στο σημείο να αφαιρέσει μια ανθρώπινη ζωή, δεν μιλάμε μόνο για ατομική ευθύνη. Μιλάμε για μια συλλογική αποτυχία πρόληψης.
Η Πολιτεία οφείλει να εντοπίζει έγκαιρα τα παιδιά που ζουν σε συνθήκες πίεσης, παραμέλησης ή ακραίας ψυχολογικής φόρτισης — πριν γίνουν θύματα ή θύτες! Να παρεμβαίνει, να στηρίζει, να προστατεύει.

Η πρόληψη, η ψυχοκοινωνική υποστήριξη στα σχολεία, η ουσιαστική ενίσχυση των κοινωνικών δομών και η διαρκής επιμόρφωση δεν είναι πολυτέλειες. Είναι αναγκαίες προϋποθέσεις για να μη βρεθούμε ξανά μπροστά σε μια τέτοια τραγωδία.

Η ευθύνη δεν είναι ατομική. Είναι συλλογική. Και όσο καθυστερούμε να τη μοιραστούμε, τόσο το τίμημα θα γίνεται βαρύτερο.

Προσοχή! Επιτρέπεται η αναδημοσίευση των πληροφοριών του παραπάνω άρθρου ή μέρους αυτών μόνο αν αναφέρεται ως πηγή το https://paidis.com/ και υπάρχει ενεργός σύνδεσμος.