Η Ελλάδα είχε επενδύσει διπλωματικά στην ανατολική Λιβύη, θεωρώντας το στρατόπεδο του Χαλίφα Χαφτάρ αντίβαρο στη συμφωνία της Τρίπολης με την Τουρκία. Επτά χρόνια αργότερα, η Βουλή που συνδέεται με τον Λίβυο στρατάρχη εγκρίνει το ίδιο μνημόνιο που κάποτε απέρριπτε.

Η ανατροπή δεν έγινε ξαφνικά. Είχαν προηγηθεί μήνες προσέγγισης με την Άγκυρα, επαφές υψηλού επιπέδου και αλλαγές στους πολιτικούς συσχετισμούς.

Το ερώτημα είναι αν η ελληνική διπλωματία είχε αντιληφθεί εγκαίρως πού οδηγούσαν αυτές οι εξελίξεις.

Από αντίπαλος της Τουρκίας, συνομιλητής και σύμμαχος συμφερόντων

Τον Νοέμβριο του 2019, όταν η κυβέρνηση της Τρίπολης υπέγραφε με την Τουρκία το μνημόνιο οριοθέτησης θαλάσσιων ζωνών, ο Χαλίφα Χαφτάρ βρισκόταν στο αντίπαλο στρατόπεδο.

Οι δυνάμεις του πολεμούσαν την κυβέρνηση που είχε υπογράψει τη συμφωνία, ενώ η Τουρκία παρείχε στρατιωτική υποστήριξη στους αντιπάλους του. Το 2020, η Βουλή της ανατολικής Λιβύης απέρριψε τα μνημόνια με την Άγκυρα και αποφάσισε τη διακοπή των πολιτικών σχέσεων.

Για την Αθήνα, η στάση αυτή αποτελούσε ένα σημαντικό διπλωματικό έρεισμα. Η Ελλάδα μπορούσε να υποστηρίζει ότι το τουρκολιβυκό μνημόνιο δεν είχε καν την αποδοχή ολόκληρης της Λιβύης.

Όμως, σχεδόν επτά χρόνια αργότερα, στις 20 Οκτωβρίου 2026, το σκηνικό ανατράπηκε.

Η ίδια Βουλή ενέκρινε ομόφωνα τη συμφωνία και ανακάλεσε τις αποφάσεις του 2020. Ο Σαντάμ Χαφτάρ, γιος του στρατάρχη και ισχυρός παράγοντας του στρατιωτικού μηχανισμού της ανατολικής Λιβύης, χαιρέτισε την εξέλιξη, παρουσιάζοντας την Τουρκία ως σημαντική περιφερειακή δύναμη και τη συμφωνία ως μέσο προστασίας των οικονομικών συμφερόντων της χώρας.

Δεν πρόκειται απλώς για αλλαγή μιας κοινοβουλευτικής απόφασης. Πρόκειται για μια βαθιά μεταβολή των σχέσεων ανάμεσα σε δύο πλευρές που μέχρι πριν από λίγα χρόνια βρίσκονταν σε εμπόλεμη αντιπαράθεση.

Τα σημάδια υπήρχαν πριν από την απόφαση

Η προσέγγιση του στρατοπέδου Χαφτάρ με την Άγκυρα δεν πραγματοποιήθηκε μέσα σε μία νύχτα.

Είχαν προηγηθεί επανειλημμένες επαφές με Τούρκους αξιωματούχους, επισκέψεις μελών της οικογένειας Χαφτάρ στην Τουρκία, στρατιωτική συνεργασία και αυξανόμενο τουρκικό οικονομικό ενδιαφέρον για την ανατολική Λιβύη.

Παράλληλα, η αποχώρηση του Αγκίλα Σάλεχ από την προεδρία της λιβυκής Βουλής συνέβαλε στην αλλαγή των πολιτικών ισορροπιών, σύμφωνα με αναλύσεις ειδικών.

Ακόμη και η παρουσία του επικεφαλής των τουρκικών υπηρεσιών πληροφοριών, Ιμπραήμ Καλίν, στη Λιβύη την ημέρα της έγκρισης, αποτύπωνε το υψηλό επίπεδο των επαφών.

Η Τουρκία δεν περιορίστηκε στην υπεράσπιση μιας συμφωνίας που είχε ήδη υπογράψει. Εργάστηκε για να αποκαταστήσει τις σχέσεις της με εκείνους που την είχαν απορρίψει.

Και τελικά, η αντίθεση του στρατοπέδου Χαφτάρ έπαψε να αποτελεί εμπόδιο.

Τί έκανε σχεδόν επτά ολόκληρα χρόνια η Αθήνα;

Επί σχεδόν επτά ολόκληρα χρόνια η ελληνική κυβερνηση …άκουγε τις διαβεβαιώσεις του στρατοπέδου Χαφτάρ ότι δεν αναγνωρίζει το τουρκολιβυκό μνημόνιο, την ώρα που η Τουρκία εργαζόταν για να αλλάξει τους συσχετισμούς στην ανατολική Λιβύη.

Μόλις τον Ιούλιο του 2025 , ο Γιώργος Γεραπετρίτης αφού συναντήθηκε με τον Χαφτάρ και έθεσε πάλι το ζήτημα της μη επικύρωσης, χωρίς να πάρει πλέον καμία διαβεβαίωση, ακολούθησαν επαφές με τον γιο του, Μπελκασέμ Χαφτάρ, και προτάσεις για επενδύσεις, επιχειρηματική αποστολή και συνεργασία στην εκπαίδευση της λιβυκής ακτοφυλακής!

Ωστόσο, οι κινήσεις αυτές έγιναν όταν η τουρκική προσέγγιση είχε ήδη προχωρήσει και η πρόθεση έγκρισης του μνημονίου είχε γίνει …δημόσια γνωστή!!!

– Αυτή ακριβώς την εξάρτηση αποκλειστικά από τις διαβεβαιώσεις του Χαφτάρ καυτηρίασε και ο βουλευτής της Νέας Δημοκρατίας Δημήτρης Καλογερόπουλος, ο οποίος, σχολιάζοντας την έγκριση του μνημονίου, χρησιμοποίησε την ωμή φράση «Τον ήπιαμε».

Προσθήκη του Paidis.com ως προτεινόμενη πηγή στην Google

Προσοχή! Επιτρέπεται η αναδημοσίευση των πληροφοριών του παραπάνω άρθρου ή μέρους αυτών μόνο αν αναφέρεται ως πηγή το https://paidis.com/ και υπάρχει ενεργός σύνδεσμος.