Νάξος στο στόχαστρο: το επεισόδιο που αποκαλύπτει το σχέδιο της Τουρκίας για τον 25ο μεσημβρινό
Το περιστατικό που σημειώθηκε προχθές στη θαλάσσια περιοχή ανοιχτά της Νάξου, όπου Τουρκικό πολεμικό πλοίο “παρενόχλησε” ελληνικό σκάφος που πόντιζε καλώδιο μεταξύ Νάξου και Αστυπάλαιας, δεν ήταν τυχαίο. Αντιθέτως, εντάσσεται σε ένα ευρύτερο πλαίσιο αμφισβητήσεων που η Τουρκία επιχειρεί να παγιώσει στο Αιγαίο, με κομβικό σημείο αναφοράς τον 25ο μεσημβρινό και το καθεστώς των θαλάσσιων ζωνών των ελληνικών νησιών.
Τι συνέβη ανοιχτά της Νάξου
Σύμφωνα με πληροφορίες από στρατιωτικές και διπλωματικές πηγές, καταγράφηκε τουρκική δραστηριότητα σε θαλάσσια περιοχή που σχετίζεται με τα δικαιώματα υφαλοκρηπίδας και ΑΟΖ των Κυκλάδων. Η παρουσία αυτή είχε σαφή συμβολικό και επιχειρησιακό χαρακτήρα, καθώς έλαβε χώρα σε ζώνη την οποία η Τουρκία θεωρεί «αμφισβητούμενη».
Η ελληνική πλευρά παρακολούθησε την κατάσταση, επιβεβαιώνοντας ότι η περιοχή εμπίπτει στα κυριαρχικά δικαιώματα της Ελλάδας, σύμφωνα με το Διεθνές Δίκαιο της Θάλασσας.
Γιατί η Νάξος είναι κρίσιμη για την Άγκυρα
Η Νάξος δεν είναι ένα μικρό ή απομονωμένο νησί. Πρόκειται για μεγάλο, κατοικημένο νησί των Κυκλάδων, το οποίο — βάσει του Διεθνούς Δικαίου — παράγει πλήρη θαλάσσια δικαιώματα.
Η αναγνώριση πλήρους υφαλοκρηπίδας και ΑΟΖ:
- της Νάξου,
- της Πάρου,
- της Αμοργού,
- και συνολικά των Κυκλάδων,
οδηγεί σε ελληνικό έλεγχο του μεγαλύτερου μέρους του κεντρικού Αιγαίου. Αυτό αποδυναμώνει πλήρως την τουρκική επιχειρηματολογία περί «δίκαιης κατανομής» και εξηγεί γιατί η περιοχή βρίσκεται διαρκώς στο επίκεντρο.
Ο 25ος μεσημβρινός ως άτυπο όριο αμφισβήτησης
Η Τουρκία δεν έχει καταθέσει επίσημα πρόταση που να ορίζει τον 25ο μεσημβρινό ως σύνορο. Ο 25ος μεσημβρινός είναι γεωγραφική συντεταγμένη που:
- Περνά ανάμεσα σε Κυκλάδες και Δωδεκάνησα
- Διχοτομεί οπτικά το Αιγαίο σε δυτικό–ανατολικό τμήμα.
Ωστόσο, στην πράξη:
- τον χρησιμοποιεί ως άτυπη γραμμή διαχωρισμού,
- πραγματοποιεί δραστηριότητες ανατολικά του,
- και τον προβάλλει ως βάση για μελλοντική διαπραγμάτευση.
Τι επιδιώκει συνοπτικά στην πράξη η Τουρκία: Να εμπεδωθεί η αντίληψη ότι ανατολικά του 25ου μεσημβρινού τα ελληνικά νησιά δεν διαθέτουν πλήρη θαλάσσια δικαιώματα.
Η σύνδεση με τη «Γαλάζια Πατρίδα»
Η τουρκική στρατηγική της «Γαλάζιας Πατρίδας» δεν περιορίζεται στην Ανατολική Μεσόγειο. Το Αιγαίο αποτελεί βασικό πεδίο εφαρμογής της.
Στο πλαίσιο αυτό:
- τα νησιά παρουσιάζονται ως περιοριστικός παράγοντας,
- η εγγύτητά τους στις τουρκικές ακτές χρησιμοποιείται ως επιχείρημα,
- και προβάλλεται η ανάγκη «ειδικών ρυθμίσεων».
Η Νάξος λειτουργεί ως δοκιμαστικό παράδειγμα: αν αμφισβητηθεί αυτή, ανοίγει ο δρόμος για αμφισβήτηση και άλλων νησιών.
Τι επιδιώκει η Τουρκία στην πράξη
Η τουρκική τακτική δεν στοχεύει σε άμεση σύγκρουση. Στόχος είναι:
- Η δημιουργία τετελεσμένων χαμηλής έντασης
- Η σταδιακή μετατόπιση της συζήτησης από το νομικό στο πολιτικό επίπεδο
- Η πίεση για διαπραγμάτευση εκτός πλαισίου Διεθνούς Δικαίου
Κάθε περιστατικό, όπως αυτό της Νάξου, λειτουργεί σωρευτικά προς αυτή την κατεύθυνση.
Η ελληνική θέση και το διακύβευμα
Η ελληνική πλευρά διατηρεί σταθερά τη θέση ότι υφίσταται μία και μόνη διαφορά, αυτή της υφαλοκρηπίδας/ΑΟΖ, και ότι η επίλυσή της μπορεί να γίνει μόνο βάσει Διεθνούς Δικαίου.
Το κρίσιμο ερώτημα, ωστόσο, είναι αν η Ελλάδα θα επιτρέψει να παγιωθεί ένα νέο άτυπο καθεστώς στο Αιγαίο, όπου οι αμφισβητήσεις θα θεωρούνται «κανονικότητα».
Το επεισόδιο ανοιχτά της Νάξου δεν ήταν μεμονωμένο. Αποτελεί μέρος μιας συνεχούς στρατηγικής πίεσης, που συνδέεται με τον 25ο μεσημβρινό, με τη «Γαλάζια Πατρίδα» και με την προσπάθεια αναθεώρησης του ισχύοντος καθεστώτος στο Αιγαίο.
Η κατανόηση αυτής της σύνδεσης είναι κρίσιμη για την ερμηνεία των εξελίξεων…
Προσοχή! Επιτρέπεται η αναδημοσίευση των πληροφοριών του παραπάνω άρθρου ή μέρους αυτών μόνο αν αναφέρεται ως πηγή το https://paidis.com/ και υπάρχει ενεργός σύνδεσμος.
Τα πιο δημοφιλή Σήμερα
