Όταν τα μεγάλα τραγούδια φυλακίζονται, πεθαίνουν σιωπηλά

Τα τελευταία χρόνια πληθαίνουν οι περιπτώσεις στις οποίες η δημόσια παρουσίαση τραγουδιών κορυφαίων Ελλήνων δημιουργών εξαρτάται από αυστηρές εγκρίσεις ή, σε ορισμένες περιπτώσεις, δεν επιτρέπεται καθόλου.

Κανείς δεν αμφισβητεί ότι οι κληρονόμοι των δημιουργών έχουν κάθε νόμιμο δικαίωμα να διαχειρίζονται το έργο που τους άφησαν πίσω οι μεγάλοι συνθέτες και στιχουργοί.

Το ερώτημα, όμως, είναι άλλο.

Μήπως η υπερβολικά αυστηρή διαχείριση κινδυνεύει να οδηγήσει αυτά τα τραγούδια στη λήθη;

Ένα τραγούδι δεν παραμένει ζωντανό επειδή υπάρχει σε έναν δίσκο, σε ένα αρχείο ή σε μια ψηφιακή πλατφόρμα.

Παραμένει ζωντανό όταν ακούγεται.

Όταν τραγουδιέται στις συναυλίες. Όταν παρουσιάζεται σε μουσικές σκηνές. Όταν αποτελεί μέρος αφιερωμάτων, πολιτιστικών εκδηλώσεων και μουσικών παραστάσεων. Όταν συνεχίζει να βρίσκεται μέσα στην καθημερινότητα των ανθρώπων.

Εκεί γεννιούνται οι νέοι ακροατές.

Εκεί ένας νέος άνθρωπος μπορεί να ακούσει για πρώτη φορά ένα τραγούδι του Μάνου Χατζιδάκι, του Μίκη Θεοδωράκη, του Σταύρου Ξαρχάκου, του Γιάννη Σπανού ή του Σταύρου Κουγιουμτζή και να θελήσει στη συνέχεια να ανακαλύψει ολόκληρο το έργο τους.

Αν αυτές οι ευκαιρίες λιγοστεύουν, λιγοστεύουν μαζί τους και οι πιθανότητες να γνωρίσουν οι επόμενες γενιές το ελληνικό τραγούδι που διαμόρφωσε την πολιτιστική μας ταυτότητα.

Η μουσική κληρονομιά δεν διατηρείται μόνο με συμβόλαια και άδειες.

Διατηρείται επειδή παραμένει παρούσα στη ζωή της κοινωνίας.

Κάθε τραγούδι που δεν ακούγεται σε μια συναυλία, κάθε αφιέρωμα που δεν πραγματοποιείται, κάθε μουσική παράσταση που αλλάζει πρόγραμμα επειδή δεν δόθηκε άδεια, είναι μία ακόμη χαμένη ευκαιρία να συναντήσει το έργο αυτό ένα νέο κοινό.

Και αυτό ίσως είναι το μεγαλύτερο πρόβλημα.

Οι νέοι δεν θα απομακρυνθούν από αυτά τα τραγούδια επειδή δεν τους αρέσουν. Θα απομακρυνθούν επειδή δεν τα ακούν.

Τα μεγάλα έργα του ελληνικού τραγουδιού δεν έγιναν διαχρονικά επειδή προστατεύτηκαν.

Έγιναν διαχρονικά επειδή ταξίδεψαν. Επειδή ακούστηκαν αμέτρητες φορές. Επειδή πέρασαν από σκηνή σε σκηνή, από φωνή σε φωνή και από γενιά σε γενιά.

Αυτός είναι ο φυσικός τρόπος με τον οποίο επιβιώνει κάθε σπουδαίο έργο τέχνης.

Οι κληρονόμοι έχουν, ασφαλώς, δικαίωμα να προστατεύουν το έργο που τους εμπιστεύτηκαν οι δημιουργοί.

Ίσως όμως έχουν και μια ακόμη μεγαλύτερη ευθύνη.

Να φροντίσουν ώστε αυτό το έργο να συνεχίσει να ζει.

Γιατί η μεγαλύτερη απειλή για ένα μεγάλο τραγούδι είναι να ακούγεται όλο και λιγότερο.

Και τότε, χωρίς να το καταλάβουμε, η νέα γενιά δεν θα έχει απορρίψει τον Χατζιδάκι, τον Θεοδωράκη. Απλώς δεν θα τους έχει γνωρίσει…

🙂 Μουρμούρα

Προσοχή! Επιτρέπεται η αναδημοσίευση των πληροφοριών του παραπάνω άρθρου ή μέρους αυτών μόνο αν αναφέρεται ως πηγή το https://paidis.com/ και υπάρχει ενεργός σύνδεσμος.